تاریخچه بیمه عمر

احتمالا این روزها اصطلاح بیمه عمر زیاد به گوشتان خورده است، آیا از تاریخچه بیمه عمر اطلاعاتی دارید؟ همان بیمه عمر و آتیه یا بیمه عمر و سرمایه گذاری که به اختصار به بیمه عمر معروف شده است. البته در میان شرکت‌های بیمه‌ای سعی شده است تا اصطلاح بیمه زندگی جایگزین بیمه عمر شود اما هنوز هم اکثریت جامعه از همان واژه بیمه عمر استفاده می‌کنند.

بیمه عمر چیست؟

حال اگر بخواهیم یک تعریف ساده از بیمه عمر داشته باشیم می‌توان آن را یکی از انواع بیمه‌های اشخاص معرفی کنیم که شخص بیمه گزار با پرداخت حق بیمه به شرکت بیمه‌گر خدمات متقابلی از شرکت بیمه دریافت می‌کند. دریافت سرمایه بیمه نامه در صورت فوت توسط ذینفعان و دریافت سرمایه در پایان مدت بیمه نامه و در صورت حیات بیمه گزار از مهمترین و معروف‌ترین خدمات بیمه عمر است.

اما خدمات و مزایای جانبی که در تمام طول مدت بیمه در اختیار بیمه گزار قرار می‌گیرد این محصول را جذاب‌تر و عامه پسند‌تر می‌کند. در شرایط خاص و مشکلی مانند: مرگ، ابتلا به بیماری‌های خاص، از کارافتادگی و یا بیماری و مشکلاتی که در صورت بروز حادثه برای فرد بیمه گزار اتفاق می‌افتد، شرکت بیمه موظف است سرمایه بیمه شده را در اختیار شخص بیمه گزار و یا شخصی که وی به عنوان وارث انتخاب کرده است، قرار دهد.

تاریخچه بیمه عمر:

قدمت و تاریخچه بیمه عمر به سالیان دور برمی‌گردد که البته با شکل امروزی آن بسیار متفاوت بوده است. برای مثال در شهرهای بزرگ و سرمایه دار صندوق‌ها و انجمن‌هایی شکل گرفته بود که افراد با پرداخت حق عضویت در یکی از این صندوق‌ها عضو می‌شدند تا در زمان فوت یکی از اعضا هزینه‌های کفن و دفن و همچنین مبلغی هم به عنوان کمک خرج به خانواده متوفی پرداخت شود. در روم و یونان باستان نیز انجمن‌های مشابهی وجود داشتند که به همین سبک عمل می‌کردند.

تا قبل از  قرن هفدهم بیمه عمر به شکل جالب و البته خطرناکی در کشورهای اروپایی رواج گرفته بود، به این شکل که بین دو نفر بر روی فوت شخص سومی شرط بندی می‌شد لذا افراد آرزوی مرگ برای نفر سوم داشته و حتی به فکر توطئه علیه او و جان او می‌افتادند که به سرعت با مخالفت اکثریت جامعه رو به رو شد و از طرف دولت و مقامات قضایی و مذهبی ممنوع اعلام شد.

نخستین بیمه عمر در چه زمانی صادر شد ؟

اولین بیمه عمر در زمان الیزابت اول در انگلستان در سال ۱۵۸۳ میلادی برای شخصی به نام ویلیام گیبونز صادر شد. این بیمه نامه با نرخ ۸٪ حق بیمه و به مدت یک سال صادر شد.

یک بانکدار ایتالیایی ساکن فرانسه به نام لورنزو تونتی در حدود قرن شانزدهم به منظور رفع مشکلات مالی دولت طرحی پیشنهاد داد که بعدها به نام او یعنی تونتین معروف شد. سازمان تونتین متشکل از صندوق‌هایی برای افراد هم‌سن بود که هرکدام مبلغی را به صورت نقد یا اقساط به صندوق پرداخت می‌کردنند که کل مبلغ جمع آوری شده برای خرید اوراق قرضه از خزانه دولت خرج می‌شد. در پایان قرارداد کل مبلغ جمع شده به اضافه بهره آن بین اعضا در قید حیات خانواده تقسیم می‌شد و صندوق از آن به بعدتعطیل می‌شد.

اما در قرن نوزدهم به همت دانشمندانی مانند برنولی و اولر با استفاده از علم اکچوئری که پایه آن احتمالات و محاسبات دقیق ریاضی و مالی بود، بیمه عمر از شکل شرط بندی و صندوق‌های دولتی به یک شکل علمی و بر اساس ریاضی تبدیل شد.

در سال ۱۷۶۲ اولین شرکت بیمه عمر در انگلستان تاسیس شد ولی اولین بررسی و پیاده سازی علوم ریاضی و احتمالات در بیمه عمر در سال ۱۸۱۲ انجام شد و آن نقطه شروع انجام فعالیت‌های بیمه عمر به شکل امروزی بود.

تاریخچه بیمه عمر در ایران:

تاریخچه بیمه عمر در ایران به سال ۱۳۱۴ برمی‌گردد که اولین بیمه عمر صادر شده که هم بیمه عمر را پوشش می‌داد و هم پس‌انداز برای تاجری تبریزی به نام جابر صالح‌نیا توسط بیمه ویکتوریا صادر شد.

در سال ۱۳۱۴ شرکتی با نام ویکتوریا به واسطه یک نمایندگی، رسما فعالیت در حوضه بیمه عمر را اولین بار در ایران شروع کرد. حق بیمه‌ها هم به صورت ریالی و هم به صورت ارز خارجی قابل پرداخت بود. یک امضا قرارداد در نمایندگی شرکت در ایران ثبت می‌شد و امضا دوم در شرکت اصلی بیمه در برلین به ثبت می‌رسید. اما فعالیت این شرکت بیمه بعد از یک سال در ایران متوقف شد و هر ۱۵۰ بیمه نامه عمری که از سوی این شرکت صادر شده بود به شرکت بیمه ایران که به تازگی هم تاسیس شده بود واگذار گردید.

در همان سال ۱۳۱۴ با تاسیس شرکت بیمه ایران و تصویب قوانین بیمه در سال ۱۳۱۶ صنعت بیمه رسما در ایران فعالیت خود را آغاز کرد و در سال ۱۳۱۵ یعنی یک سال بعد از تاسیس بیمه ایران فعالیت‌های بیمه عمر ایران هم در این شرکت بیمه آغاز شد و تا سال ۱۳۳۶ تنها شرکتی در ایران بود که بیمه عمر صادر می‌کرد و در همان زمان یعنی سال ۱۳۳۶ شرکت سهامی بیمه ملی و ۴ سال بعد در سال ۱۳۴۰ شرکت سهامی بیمه امید فعالیت‌های خود را در زمینه بیمه عمر آغاز کردند البته در ابتدا به دلیل کمبود دانش بیمه و پایین بودن تجارب، مشکلاتی در این زمینه وجود داشت.

اگر بخواهیم به تاریخچه بیمه عمر بعد از انقلاب اسلامی بپردازیم، باید گفت در سال ۱۳۵۷ شرکت‌های خصوصی که بیمه عمر ارائه می‌دادند ملی اعلام شدند و تعدادی از آن‌ها نیز با یکدیگر ادغام گردیدند. در ابتدا به دلایل فقهی و مذهبی و شرایط خاص جنگ ارائه بیمه عمر تا سال ۱۳۶۷ متوقف شد اما در سال ۱۳۷۳ با حل شدن مشکلات فقهی و همچنین پایان جنگ تحمیلی فروش بیمه عمر ایران از سرگرفته شد و در دهه ۸۰ با تاسیس بیمه‌های خصوصی و رشد آن‌ها به خصوص در زمینه بیمه عمر این صنعت با دگرگونی رو به بالا مواجه شد.

شما هم اگر عزیزانتان برای شما با ارزش و دوست داشتنی هستند حتما راجع‌به بیمه عمر تحقیق کرده و این محصول بیمه‌ای با ارزش را که هم در بحث سلامتی و آسایش بعد از حوادت حامی شما خواهد بود و هم یک سرمایه گذاری پرمنفعت و ایمن است را برای خود و کسانی که برای شما اهمیت دارند تهیه نمایید.



نویسنده مطلب مرتضی اسماعیل پور